logo

Demans Dostu Toplumlar

Sosyal bilimler alanına mensup disiplinlerin birçoğu insanı sosyal bir varlık olarak tanımlar. Sosyal bir varlık olarak insan, yeryüzündeki diğer canlılardan farklı şekilde daha karmaşık toplumlar, karmaşık ilişki ağları ve yapılar oluşturmuştur. İnsan öğrendikçe, keşfettikçe, ürettikçe sosyalleşir ve toplumsal yaşamın bir parçası olur. İnsanlar bu karmaşık sosyal ilişkiler ağını anıları ile tanımlarlar. 
Ancak Demans, nerodejeneratif bir hastalık olarak insanı sosyal bir varlık yapan temel yeteneklerine- yani anı oluşturma, öğrenme, nesneler arasında analitik ilişkiler kurma, yön bulma, konuşma, iletişim kurma gibi- zamanla geri döndürülemez şekilde zarar verir. Bu durum bireyin toplumsal yaşantısını, işini, kişisel ilişkilerini sekteye uğratır ve ne yazık ki kişiyi üçüncü bir kişiye bağımlı hale getirir. Araştırmalar demansa yakalanan bireyleriz zamanla düzenli alışkanlıklarından vazgeçtiğini göstermektedir.
Hastalıktan etkilenen yalnızca hasta değil sıklıkla bakımı üstlenen aile bireylerinin tümüdür. Demans hastalığı titiz bir bakımı gerektirir. Bu durum bakmakla yükümlü olan aile yakınlarının işlerini kaybetmelerine, hastayla beraber sosyal yaşamdan izole olmalarına ve finansal olarak ciddi güçlükler çekmelerine neden olur. 
Demans bugün günümüzde Dünya genelinde ölümcül hastalıklar sıralamasında kalp damar hastalıkları ve kanserden sonra 3. Sıradadır. Demansla mücadele dünya genelinde milyonlarca dolara mal olmaktadır. Bununla birlikte ne yazık ki halen bilinen bir tedavisi bulunmamaktadır. Uygulanan tedaviler semptomatik ve hastanın yaşam kalitesi iyileştirmeye yönelik tedavilerdir.
Bu durum konuyu daha da içinden çıkılmaz bir hale sokuyor…
Ancak Demansla mücadelede tek ve en etkili çözüm birlik olmak… Demansla mücadelede çözüm yalnızca sağlık çalışanlarının, yardımseverlerin ya da hasta yakınlarının bir araya gelmesiyle değil; toplumun tüm kesimlerinin bir araya gelmesiyle, demans hakkında bilgilenmesiyle ve bizi biz yapan kolektif bilincin devreye sokulmasıyla olacaktır.
Demans hastaları ve hasta yakınlarının sosyal hakları korunmalı ve güçlendirilmelidir. 
Demanslı hastaların yaşama tutunma arzuları desteklenmelidir. Kendilerini anlamlı ve faydalı hissedecekleri etkinliklere katılmaları sağlanmalı ve hastalara aktif bir sosyal yaşam sürebilme olanağı sunulmalıdır. Hastaların bağımsızlıkları desteklenmeli ve üretici yönleri teşvik edilmelidir. Yaşam kalitelerinin arttırılması amacıyla sosyal yaşamın içine daha fazla dahil olabilmeleri sağlanmalıdır. Hastalara toplum içinde kendilerini güvende ve huzurlu hissedebilecekleri bir ortam sunulmalıdır.
Bunun için uygun altyapı, ulaşım, takip ve tedavi olanakları sağlanmalıdır. Fiziksel ve sanatsal uğraşı terapileri yaygınlaştırılmalıdır.
Ancak tüm bu fiziksel olanakların sağlanmasından önce toplumun geneli demans konusunda bilinçlenmeli ve hastaların aktif bir sosyal yaşam sürdürebilmesi için gerekli ağları oluşturmalıdır. Demansa yönelik olumlu bir anlayış inşa edilmelidir.
Demans hastalarının toplumun bir parçası olduğu göz ardı edilmemelidir. 
Onlar unutsa da biz hatırlıyoruz.